De zorg staat voor een flinke opgave
Het verminderen en beter scheiden van afval is een belangrijke richting voor een toekomstbestendige organisatie. Vanuit de Milieuthermometer Zorg (Eis 6.1) is het duidelijk: organisaties hebben een actueel plan voor duurzame grondstoffen nodig. Maar hoe vertaal je zo’n eis naar de dagelijkse zorgpraktijk? Bij Lentekracht geloven we dat een afvalpreventieplan pas impact heeft als het gedragen wordt door de mensen op de werkvloer.
Het inzichtelijk maken en verminderen van afvalstromen vraagt om de volgende stappen:
- Een proces- en afvalanalyse: wat gooien we eigenlijk weg? Hierbij vergelijk je de eigen afvalcijfers (bijvoorbeeld per bed of fte) met het landelijk gemiddelde in de branche.
- Concrete doelstellingen: wat willen we bereiken?
- Een actieplan: koppel de acties aan de R-ladder. Denk aan het voorkomen van afval (refuse/reduce), het stimuleren van hergebruik (reuse) en een hoogwaardige afvalscheiding (recycle).
Samen de afvalbak in: eigenaarschap door te doen
Om een goed afvalpreventieplan te kunnen schrijven, voeren we bij Lentekracht altijd eerst een afvalscan uit. Dit is veel meer dan alleen het verzamelen van data; het is het startpunt van bewustwording.
In onze aanpak betrekken we zorgprofessionals hier actief bij. Door letterlijk samen met collega’s de afvalzakken te openen en de inhoud te analyseren, gaat het onderwerp direct leven. Mensen zien met eigen ogen hoeveel verpakkingsmateriaal er onnodig wordt weggegooid, of welk afval prima gescheiden had kunnen worden. Dit gezamenlijke inzicht creëert direct draagvlak.
Vervolgens kijken we samen naar de dagelijkse routines en de werkdruk op de afdeling. Welke afspraken kunnen we maken met leveranciers over verpakkingen? Hoe richten we de afvalpunten logischer in? Door de mensen die het werk doen centraal te stellen, ontstaan er praktische oplossingen die echt werken.
Een blik op de toekomst: technologie als hulpmiddel
Een recente pilot van het JBZ, Renewi en Sealed Cycle met een slimme camera boven afvalvaten laat zien dat bijna een kwart van het Specifiek Ziekenhuisafval (SZA) onnodig wordt verbrand. Materialen zoals plastic verpakkingen horen vaak gewoon in de reguliere afvalstromen thuis.
Hoewel technologie in de toekomst sneller inzicht kan geven, blijft afval scheiden mensenwerk. Juist met de hoge werkdruk in de zorg realiseren we een duurzame transitie alleen door samen met de medewerkers op de werkvloer te bouwen aan een praktische en gedragen aanpak. Door het SZA-afval beter te scheiden kunnen ziekenhuizen dus kosten en grondstoffen besparen: win-win.
Lentekracht helpt organisaties hun duurzame ambities werkbaar, gedragen en uitvoerbaar te maken.
